บ้านเชียง (๒)

จากการขุดค้นทางโบราณคดีที่บ้านเชียง กับผลของการศึกษา และวิจัย ทำให้ได้เข้าใจในเรื่อง ราวเกี่ยวกับวัฒนธรรมสมัยก่อนประวัติศาสตร์ ของประเทศไทย และเอเซียตะวันออกเฉียงใต้โดยรวมอีกด้วย หลัก ฐานทางโบราณคดีที่พบจากการขุดค้นที่แหล่งโบราณคดีบ้านเชียง แสดงให้เห็นว่า มีร่องรอยของคนยุคก่อนประวัติ ศาสตร์หลายสมัย นับพันปี โดยได้แบ่งออกเป็น 3 ระยะ ตามลักษณะของการฝังศพ และภาชนะดินเผาที่บรรจุลงเป็น เครื่องเซ่นในหลุมศพ ดังนี้

1. สมัยต้นบ้านเชียง ระหว่าง 5600-3000 ปี โดยเริ่มจากการเป็นหมู่บ้านเกษตรกรรม ประชากร ประกอบอาชีพเพาะปลูก และเลี้ยงสัตว์

การฝังศพ ของคนในสมัยนั้นแบ่งออกเป็น 3 แบบ คือ
1. วางศพในลักษณะนอนงอเข่า
2. วางศพในลักษณะนอนหงายเหยียดยาว
3. บรรจุศพในภาชนะดินเผาขนาดใหญ่ แล้วนำไปฝัง ซึ่งการฝังแบบนี้ใช้กับศพเด็กทารกเท่านั้น
ส่วนใหญ่การฝังศพของคนสมัยก่อนประวัติศาสตร์ที่บ้านเชียงรุ่นแรกนั้น จะบรรจุภาชนะดินเผาลงไป ในหลุมศพ และตกแต่งศพด้วยเครื่องประดับ
ภาชนะดินเผาที่ฝังอยู่กับศพ สมัยต้นนี้ มีการเปลี่ยนแปลงไปตามช่วงเวลาด้วย เช่น

ระยะที่1 ของสมัยต้น ใช้ภาชนะดินเผาสีดำ - เทาเข้ม มีเชิงหรือฐานเตี้ย ลำตัวภาชนะครึ่งบน มักจะตกแต่งด้วยลายขีดเขียนเป็นเส้นโค้งคด เพิ่มเติมด้วยลายกดทับเป็นจุด เป็นเส้นสั้นๆ ระหว่างลายโค้งคด ส่วนครึ่งล่างมักจะเป็นลายเชือกทาบ คือใช้เชือกกดทับผิวภาชนะดินเผา

        


ระยะที่2 ของสมัยต้น เริ่มใช้ภาชนะดินเผาแบบมีฝนังด้านข้างตรงหรือเกือบจะตรง ทำให้มีรูปร่าง เป็นทรงกระบอก และยังมีภาชนะดินเผาประเภทหม้อก้นกลม คอสั้นๆ ปากตั้งตรง ตกแต่งด้วยรอยเชือกทาบ ตลอดทั้งใบ

         

ระยะที่3 ของสมัยต้น ใช้ภาชนะดินเผา ประเภทหม้อก้นกลม ตกแต่งไหล่ภาชนะด้วยลายเส้นขีด กับระบายสีแดง บริเวณลำตัวภาชนะ ช่วงใต้ไหล่ภาชนะลงมาตกแต่งด้วยลายเชือกทาบ เรียกภาชนะแบบนี้ว่า แบบบ้านอ้อมแก้ว เพราะได้พบภาชนะแแบนี้ที่แหล่งโบารณคดีสมัยก่อนประวัติศาสตร์บ้านอ้อมแก้วเป็นหลัก ซึ่งก็อยู่ไม่ไกลจากบ้านเชียงเท่าใดนัก


บ้านเชียงในสมันต้นนี้ ยังไม่มีการใช้วัตถุที่ทำด้วยโลหะ เครื่องมือที่มีคม คืด ขวานหินขัด เครื่องประดับส่วนมากทำจากหิน และเปลือกหอยทะเล ต่อมาในระยะที่3 จึงมีการใช้โลหะสำริดบ้าง โดย ใช้ทำเครื่องประดับ พวกแหวน กำไล เครื่องมือ ได้แก่ หัวขวาน และใบหอก เป็นต้น

| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |


อ้างอิง :
" บ้านเชียง". ห้องสมุดบ้านจอมยุทธ. 2549. [ระบบออนไลน์] .
http://www.baanjomyut.com/library/baanchiang/index.html

 
 

ออกแบบและจัดทำโดย ครูธวัฒชัย ใบโสด
โรงเรียนอนุบาลเชียงใหม่ สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาเชียงใหม่ เขต ๑
๑๓๕ ต.พระสิงห์ อ.เมือง จ.เชียงใหม่ ๕๐๒๐๐